حسين مير حيدر
153
معارف گياهى ( فارسى )
مصطكى شيرهء گياهى رزينى زردرنگى است كه در فارسى « رماس » ، « رماست » و « كيه » و درخت آن را « وكشك » و « ولمشك » نامند و در كتب طب سنتى با نامهاى « مصطكى » ، « مصطكى رومى » ، « كندر رومى » ، « مستكى » و « علك رومى » است . به فرانسوى Mastic ، Mastique ، Mastic en larmes و Resin de Chio و به انگليسى Mastic گفته مىشود . سقز مصطكى را به عربى مصطكا و مصطكا مىنامند . مصطكى از شاخهها و ساقههاى درختچهاى به شكل شيرهء گياهى گرفته مىشود كه گياه را به فرانسوى Lentisque و به انگليسى Lentisk pistache و Mastic tree و به عربى « شجرة المستكى » و به هندى « مصطكى رومى » نامند . گياهى است از خانوادهء پسته Anacardiaceae نام علمى آن : Pistacia lentiscus L . و مترادف آن P . gummifera Salisb . مىباشد . مشخصات گياه درختچه يا درخت كوچكى است كه بلندى آن معمولا تا 3 متر ولى اگر پرورش داده شود و از آن مراقبت نمايند ، در باغها تا 14 متر نيز مىرسد . بومى مناطق با آب و هواى مديترانهاى است و در افريقاى شمالى و در بعضى از جزاير يونان كه به نام جزاير مصطكى معروف مىباشند ، انتشار دارد . درختچهاى است با برگهاى تقريبا ناخزان و هميشه سبز كه بوى رزين مصطكى از تمامى اندام گياه استشمام